Een ervaringsverhaal van patiënt én apotheker Fianne Commandeur-Soeters (Service Apotheek)

Hoe is het om als apotheker zelf Hyperemesis Gravidarum (HG) te krijgen? Voor Fianne Commandeur-Soeters van Service Apotheek begon de misselijkheid al voordat zij wist dat ze zwanger was. Wat volgde was een zwangerschap die volledig werd beheerst door ernstige misselijkheid, uitdroging, medicatie, ziekenhuisbezoeken, onbegrip en een voortdurende zoektocht naar passende ondersteuning.

Vanuit haar unieke perspectief als patiënt én zorgprofessional deelt Fianne haar persoonlijke ervaring. Ze vertelt openhartig over de impact van HG, de behandeling die zij kreeg, de uitdagingen binnen de zorg en wat volgens haar het verschil kan maken voor vrouwen die met HG te maken krijgen.

“Op deze manier zwanger zijn hoefde voor mij niet.”

De eerste klachten begonnen al vroeg

Voor ik een positieve test had, was ik al misselijk. Het was eigenlijk nog te vroeg om te testen, maar de misselijkheid was echt vervelend. De test was direct positief. Ik was een krappe drie weken zwanger op dat moment.

Ik hield mezelf voor dat misselijkheid erbij hoorde en begon aan gembercapsules. Dit hielp niet veel. Ik had veel moeite om eten binnen te krijgen. Alles stond me tegen.

Rond de zes weken begon van het ene op het andere moment het overgeven. Ook hierbij dacht ik: “Het hoort erbij.” Het overgeven hield echter niet op. Meerdere keren per uur gaf ik over en ik hield niets binnen.

Ik trok direct aan de bel, omdat ik wist dat hier medicatie voor was. Via de huisarts kreeg ik Emesafene-zetpillen. Dit hielp echter niet voldoende en voor het weekend kreeg ik metoclopramide erbij. Ik gaf niet meer over, maar ik kreeg ook niet voldoende eten en vocht binnen.

Serieus genomen als patiënt én apotheker

Maandag kwam ik op het spreekuur bij de huisarts. Gelukkig zag zij direct hoe slecht ik eraan toe was, zowel lichamelijk als mentaal.

Op deze manier zwanger zijn hoefde voor mij niet.

Ik werd direct ingestuurd voor een infuus. Samen met de dienstdoende gynaecoloog werd de medicatie opgehoogd. Ik had aangegeven dat ik apotheker was en mij goed had ingelezen, onder andere via de website van Stichting ZEHG. Daar werd naar geluisterd. Het was fijn dat ik serieus werd genomen als patiënt én als apotheker.

Ik kreeg Metoclopramide continu in combinatie met Emesafene. Later werd dat Suprimal, nadat de vergoeding van Emesafene verviel. Achteraf hoorde ik dat dit bijzonder was, omdat metoclopramide doorgaans niet op deze manier werd voorgeschreven.

Na dertien weken zwangerschap ben ik in overleg met de verloskundige overgestapt op Ondansetron, omdat Metoclopramide in combinatie met Suprimal niet meer voldoende werkte.

Negen maanden HG

Helaas heeft de HG bij mij negen maanden geduurd.

De laatste maanden was ik vrijwel volledig aan bed gebonden, omdat ik veel spiermassa had verloren. Mentaal gezien heb ik de hele zwangerschap geleden. Er was veel onbegrip en het was ontzettend eenzaam.

Waar veel vrouwen goede ervaringen hadden met de POP-poli, werd ik daar niet geholpen. De gynaecoloog en psychiater hadden ieder een andere behandeling voor ogen. Uiteindelijk werd ik daar zelf de dupe van. Er werd naar elkaar gewezen, waardoor ik geen passende hulp kreeg.

Gebrek aan kennis over HG

Ook bij de bevalling merkte ik dat er nog veel kennis ontbrak over HG bij verpleegkundigen, verloskundigen en gynaecologen.

Voor veel dingen heb ik moeten vechten. Juist als je zo ziek bent, heb je daar de energie niet voor.

Het helpt vrouwen met HG als zorgverleners initiatief nemen in de behandeling, begrip tonen en ondersteuning op meerdere vlakken aanbieden. Denk daarbij aan mentale begeleiding of een diëtist die meedenkt over voeding en vochtinname.

HG is veel meer dan misselijkheid en braken alleen. De ziekte beïnvloedt alle aspecten van het dagelijks leven.

Vergeet de partner niet

Tijdens mijn zwangerschap haalde mijn man vaak de medicatie op.

Het was fijn dat er nooit moeilijk werd gedaan over het continu verstrekken van metoclopramide. Daarnaast vond mijn man het prettig dat er ook aan hem werd gevraagd hoe het ging.

Partners worden vaak vergeten, terwijl het enorm zwaar kan zijn om je vrouw of partner maandenlang zo ziek te zien.

Een eenvoudige vraag als “hoe gaat het met u?” kan voor een partner veel betekenen.

Wat apothekers voor vrouwen met HG kunnen betekenen

Door mijn eigen ervaring merk ik nu nog sterker hoe belangrijk de rol van de apotheker kan zijn.

Patiënten vinden het vaak prettig als ik contact opneem met de voorschrijver wanneer een medicijn niet leverbaar is of wanneer een alternatief nodig is. Vrouwen met HG hebben vaak weinig energie en kunnen niet altijd zelf op zoek naar oplossingen.

Ook helpt het als medicatie voor een langere periode kan worden meegegeven, zodat iemand niet telkens opnieuw naar de apotheek hoeft of iemand anders moet vragen de medicatie op te halen.

Wanneer er een afhaalautomaat beschikbaar is, kan dat eveneens veel schelen.

Een oproep aan collega’s

Ik probeer patiënten altijd te vragen of zij bekend zijn met Stichting ZEHG. De informatie op de website en de Facebook-community hebben mij persoonlijk enorm geholpen en dat gun ik andere vrouwen ook.

Ik zou iedere apotheker willen oproepen om de landelijke richtlijn Hyperemesis Gravidarum door te nemen en kennis te nemen van het standpunt van Stichting ZEHG over het gebruik van Metoclopramide en Ondansetron.

In de HG-community lees ik nog te vaak schrijnende verhalen van vrouwen die hun medicatie niet meekrijgen, omdat men bang is dat deze schadelijk zou zijn voor de baby.

Een moeder die ernstig ondervoed en uitgedroogd raakt, brengt echter óók risico’s met zich mee voor moeder en kind.

Ik denk dat nog te weinig mensen zich daarvan bewust zijn.

Over Fianne Commandeur-Soeters

Fianne Commandeur-Soeters is werkzaam als apotheker bij Service Apotheek. In dit persoonlijke ervaringsverhaal deelt zij haar ervaringen met Hyperemesis Gravidarum en haar inzichten als zowel patiënt als zorgprofessional.

Wil je meer weten over Hyperemesis Gravidarum, behandelmogelijkheden, medicatie of lotgenotencontact? Bekijk dan de informatiepagina’s van Stichting ZEHG.